لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت

ماده ۴۰ لایحه قانونی اصلاح قسمتی از قانون تجارت

بخش ۲ ـ سهام

انتقال سهام بانام باید در دفتر ثبت سهام شرکت به ثبت برسد و انتقال دهنده یا وکیل یا نماینده قانونی او باید انتقال را در دفتر مزبور امضاء کند. در موردیکه تمامی مبلغ اسمی سهم پرداخت نشده است نشانی کامل انتقال گیرنده نیز در دفتر ثبت سهام شرکت قید و بامضای انتقال گیرنده یا وکیل یا نماینده قانونی او رسیده و از نظر اجرای تعهدات ناشی از نقل و انتقال سهم معتبر خواهد بود. هر گونه تغییر اقامتگاه نیز باید بهمان ترتیب به ثبت رسیده و امضاء شود. هر انتقالی که بدون رعایت شرایط فوق بعمل آید از نظر شرکت و اشخاص ثالث فاقد اعتبار است.

در یک نگاه

انتقال سهام با نام باید در دفتر ثبت سهام شرکت ثبت شود و انتقال دهنده یا نماینده اش آن را در دفتر امضا کند. هر انتقالی بدون این تشریفات، در برابر شرکت و اشخاص ثالث اعتبار ندارد.

دفتر ثبت سهام

این ماده قلب انتقال سهام در سهامی خاص است. قرارداد فروش سهام میان خریدار و فروشنده معتبر است، اما تا انتقال در دفتر سهام ثبت نشده، خریدار در برابر شرکت سهامدار نیست. اگر بخشی از مبلغ سهم پرداخت نشده باشد، نشانی و امضای انتقال گیرنده هم باید در دفتر بیاید.

پس از ثبت در دفتر، تغییر ترکیب سهامداران در عمل با صورت جلسه و ثبت تغییرات در اداره ثبت شرکت ها هم همراه می شود.

رأی وحدت رویه و نظریه ها

  • رأی وحدت رویه ۸۵۶ (۱۴۰۳/۱۰/۰۴): اگر اساسنامه سهامی خاص انتقال سهام را به موافقت هیأت مدیره منوط کرده باشد و سهامدار بدون رعایت حق تقدم دیگران و موافقت هیأت مدیره سهامش را بفروشد، انتقال «غیرنافذ» است و با رد هیأت مدیره باطل می شود. ماده ۴۱ لایحه فقط ناظر به سهامی عام است.
  • نظر مشورتی ۷/۹۸/۸۶۸ (۱۳۹۸/۱۲/۰۷): اگر شرکت از ارائه دفتر ثبت سهام امتناع کند، اجرای احکام صورت جلسه تنظیم و انتقال را به شرکت ابلاغ می کند و از تاریخ ابلاغ محکوم له همه حقوق سهامداری را دارد.
  • نظر مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۷۵۶ (۱۴۰۱/۰۵/۰۱): اگر انتقال سهام سهامی خاص به موافقت دیگر شرکا منوط نشده باشد، خریدار می تواند الزام فروشنده به انتقال را بخواهد و نبودن دفتر ثبت سهام مانع اجرای حکم نیست.

در عمل

پیش از خرید سهام سهامی خاص، دو سند را ببینید: اساسنامه (آیا انتقال به موافقت هیأت مدیره یا حق تقدم سهامداران منوط است؟) و دفتر ثبت سهام (آیا وجود دارد و به روز است؟). پس از رأی ۸۵۶، نادیده گرفتن شرط اساسنامه می تواند کل معامله را بی اثر کند.

پرسش های رایج

انتقال سهام شرکت سهامی خاص چگونه انجام می شود؟
طبق ماده ۴۰ لایحه اصلاحی، با ثبت انتقال در دفتر ثبت سهام شرکت و امضای انتقال دهنده؛ اگر اساسنامه موافقت هیأت مدیره را شرط کرده باشد، طبق رأی وحدت رویه ۸۵۶ این موافقت هم لازم است.
اگر اساسنامه موافقت هیأت مدیره را برای انتقال سهام شرط کرده باشد و رعایت نشود؟
طبق رأی وحدت رویه ۸۵۶ (۱۴۰۳/۱۰/۰۴) انتقال غیرنافذ است و با عدم تنفیذ هیأت مدیره باطل می شود.

منابع این شرح: رأی وحدت رویه ۸۵۶ دیوان عالی کشور (۱۴۰۳/۱۰/۰۴)؛ نظر مشورتی ۷/۹۸/۸۶۸ (۱۳۹۸/۱۲/۰۷)؛ نظر مشورتی ۷/۱۴۰۰/۱۷۵۶ (۱۴۰۱/۰۵/۰۱)

این شرح برای آشنایی است و نظر حقوقی درباره پرونده خاص شما نیست. تفسیر رسمی قانون با مراجع صالح است.

آخرین بازبینی شرح:

آیین نامه ها، بخشنامه ها و آرای مرتبط با این ماده

مقررات اجرایی و آرایی که به این ماده مربوط اند.

آرای وحدت رویه (۱)
  • رأی وحدت رویه شماره ۸۵۶ هیأت عمومی دیوان عالی کشور با موضوع معتبر بودن شرط مندرج در اساسنامه شرکت های سهامی خاص مبنی بر لزوم موافقت هیات مدیره با انتقال سهام این شرکت ها

مواد دیگر بخش ۲ ـ سهام

پرسشی درباره اجرای این مقررات در پرونده خودتان دارید؟

متن قانون جای مشاوره حقوقی برای یک پرونده مشخص را نمی گیرد. کارشناسان برندنو وضعیت شما را بررسی می کنند.