ثبت اختراع بر اساس اعلام مرکز مالکیت معنوی، قرار است در یک بازه سه ساله با انتقال بررسی های ماهوی به داخل این مرکز، از ارجاع پراکنده پرونده ها به دانشگاه ها و مراجع علمی فاصله بگیرد. اعلام رسمی درباره اصل تمرکز فرایند است و جزئیات اجرایی مانند تعداد و تخصص کارشناسان، نحوه انتخاب ارزیابان، تعرفه های جدید و زمان دقیق آغاز هر مرحله در منبع منتشر نشده است. متن خبر در پایگاه سازمان ثبت اسناد و املاک قابل مشاهده است.
بررسی شکلی و ماهوی چه تفاوتی دارند
بررسی شکلی به کنترل تنظیم اظهارنامه، مدارک، نقشه ها، توصیف نامه و شیوه نگارش ادعانامه مربوط است. در این مرحله، موضوع اصلی این است که پرونده از نظر اداری و ظاهری قابلیت بررسی داشته باشد. بررسی ماهوی مرحله متفاوتی است و محتوای فنی ادعا را می سنجد. طبق توضیح خبر، نوآوری در سطح جهان، وجود گام ابتکاری و کاربرد صنعتی از معیارهای سه گانه ارزیابی ماهوی هستند.
بنابراین متمرکز شدن ارزیابی ماهوی به معنای صدور خودکار گواهینامه یا حذف الزامات فنی نیست. تمرکز اداری می تواند مسیر مکاتبه و ارجاع را کوتاه تر کند و احتمال تفاوت رویه میان مراجع متعدد را کاهش دهد، اما کیفیت نتیجه همچنان به متن ادعانامه، کفایت افشای فنی، سوابق پیشین و توان کارشناسی در رشته مربوط وابسته است. منبع درباره ساختار نهایی کارگروه ها یا کمیته های تخصصی توضیحی نداده و نمی توان درباره نحوه اجرای آن پیش بینی قطعی ارائه کرد.
اثر تمرکز ارزیابی بر پرونده های صنعتی و دانش بنیان
این تغییر برای شرکت های تولیدی، پژوهشگران صنعتی، متقاضیان شرکت دانش بنیان و صاحبان ایده در رشته هایی مانند شیمی، فیزیک و مکانیک موضوعیت بیشتری دارد؛ به ویژه هنگامی که گواهینامه اختراع برای جذب سرمایه، مذاکره صنعتی یا واگذاری دارایی فکری مورد استفاده قرار می گیرد. در چنین پرونده هایی، رفت و برگشت میان مرکز مالکیت معنوی و مرجع علمی بیرونی می تواند بر برنامه تجاری اثر بگذارد. تمرکز فرایند ممکن است یک مسیر پیگیری مشخص تر ایجاد کند، اما تا زمانی که ظرفیت کارشناسی و ترتیب ارجاع پرونده ها اعلام نشود، کاهش قطعی زمان قابل نتیجه گیری نیست.
برای خریدار یا سرمایه گذار نیز این خبر به معنای بی نیازی از بررسی مستقل نیست. گواهینامه اختراع باید در کنار متن ادعانامه، وضعیت اعتبار، سوابق انتقال یا مجوز بهره برداری و امکان اجرای فنی ارزیابی شود. اگر هدف، معامله دارایی فکری باشد، مطالعه راهنمای واگذاری قانونی اختراع و طرح صنعتی می تواند تصویر روشن تری از تفاوت مالکیت، واگذاری و بهره برداری قراردادی ارائه کند. برای بررسی قالب و دامنه ادعا نیز استفاده از راهنمای طبقه بندی بین المللی اختراع پیش از تنظیم اظهارنامه اهمیت عملی دارد.
ادعای تسریع با واقعیت رسیدگی چه فاصله ای دارد
تمرکز بررسی، خود به خود به معنای ثبت فوری نیست. تجربه اجرایی دفتر برندنو نشان می دهد پاسخ اولیه اداره در پرونده های اختراع گاهی حدود یک هفته و گاهی تا حدود ۲۵ روز طول کشیده است. این پاسخ، پایان رسیدگی محسوب نمی شود. پس از پذیرش اولیه، بررسی ماهوی، انتشار آگهی و مهلت اعتراض اشخاص ثالث می تواند ادامه داشته باشد و ثبت نهایی پس از طی این مراحل انجام می شود.
در عمل، اخطار رفع نقص در توصیف نامه یا ادعانامه، ابهام در طبقه بندی، صف کارشناسی، اختلال سامانه، نیاز به احراز هویت و پاسخ ناقص یا دیرهنگام متقاضی، زمان پرونده را افزایش می دهد. اگر تمرکز باعث ورود همه پرونده ها به یک مسیر کارشناسی شود، احتمال ایجاد تراکم جدید نیز باید در نظر گرفته شود. در منبع، زمان مشخصی برای پاسخ گویی پس از اجرای کامل طرح اعلام نشده است؛ بنابراین وعده تسریع را باید به عنوان هدف اداری خواند، نه مهلت قطعی برای همه پرونده ها.
اقدام لازم پیش از ثبت اظهارنامه
صاحب ایده بهتر است پیش از پرداخت هزینه های اولیه، جستجوی پیشینه را در پایگاه های داخلی و بین المللی انجام دهد و ادعانامه را بر ویژگی فنی قابل دفاع متمرکز کند. ادعاهای کلی یا توضیحاتی که مرز اختراع را روشن نمی کنند، ممکن است موجب ایراد و رفت و برگشت پرونده شوند. تکمیل دقیق نقشه ها، توصیف فنی، مدارک هویتی و مستندات مرتبط نیز احتمال توقف اداری را کاهش می دهد.
همچنین باید برای هزینه های قانونی و هزینه های احتمالی ارزیابی بودجه جداگانه در نظر گرفته شود. منبع درباره تعرفه های جدید بررسی متمرکز عددی اعلام نکرده است؛ بنابراین برآورد مالی قطعی بدون استعلام روز امکان پذیر نیست. وضعیت کارتابل باید به صورت منظم بررسی شود تا پاسخ به اخطار در مهلت مقرر انجام گیرد. اطلاعات مربوط به هزینه های قانونی ثبت اختراع می تواند برای برآورد بخش رسمی هزینه ها استفاده شود، اما هزینه های کارشناسی یا تغییرات احتمالی باید از مرجع مربوط استعلام شود.
دفتر برندنو در پرونده ثبت اختراع چه می کند
دفتر برندنو پیش از شروع پرونده، متن توصیف نامه و ادعانامه را از نظر الزامات شکلی و ماهوی بررسی می کند، جستجوی پیشینه و وضعیت طبقه بندی را در برنامه کار قرار می دهد و درباره زمان واقعی رسیدگی با توجه به کامل بودن مدارک، مرحله کارشناسی و احتمال رفع نقص توضیح می دهد. پیگیری کارتابل، پاسخ به اخطارها، هماهنگی برای تکمیل امضا و مدارک، حضور در اداره ها در موارد لازم و بررسی اسناد هنگام واگذاری اختراع نیز از خدمات قابل ارائه است.
این خدمات جایگزین تصمیم کارشناسی مرکز مالکیت معنوی نیست و نتیجه پرونده را قطعی نمی کند؛ هدف آن کاهش خطاهای قابل پیشگیری و روشن کردن مسیر اداری است. صاحبان ایده، شرکت های تولیدی و متقاضیان انتقال دارایی فکری می توانند برای ارزیابی اولیه مدارک و برآورد مسیر پرونده، از طریق خدمات ثبت برند، شرکت و اختراع یا تماس با دفتر برندنو اقدام کنند.
